Miyerkules, Disyembre 31, 2025

Maramihan ng si: SILA o SINA?

MARAMIHAN NG SI: SILA O SINA?

tanong sa Labing-Apat Pababa:
ano raw ang "Maramihan ng si"?
ang lumabas na sagot ay SILA
imbes dapat na sagot ay SINA

tanong na iyon ay tinamaan
ang nasa Labingsiyam Pahalang
ang tanong ay Lakers sa N.B.A.
sagot ay Los Angeles o L.A.

ang isahan ng SILA ay SIYA
SI naman ang isahan ng SINA
kaya mali yaong katanungan
sa sinagutang palaisipan

sa maling tanong, kawawa tayo
tila ginagawa tayong bobo
parang ito'y di na iniedit
ng editor gayong merong sabit

- gregoriovbituinjr.
12.31.2025

* krosword mula sa pahayagang Pang-Masa, Disyembre 31, 2025, p.7

Ang kahalagahan ng tuldik

ANG KAHALAGAHAN NG TULDIK

talagang mahalaga ang gamit ng tuldik
na nilalagay sa ibabaw ng patinig
upang maunawà ang bigkas ng salitâ
at wastong kahuluga'y mabatid ding sadyâ

halimbawa sa nailathalang balità:
doble ang kahulugan ng "magkakaanak"
"magkakaának" kung sila'y magkamag-anak
"magkakaanák" kung buntis na ang kabiyak

pansinin mo ang tuldik na "á" sa salitâ
naroon ang diin ng bigkas ng katagâ
upang kahulugan ay agad maunawà
bagamat di nagamit doon sa balità

saan dapat itapat ang tuldik-pahilis
ay dapat batay sa bigkas at kahulugan
kaiba sa tuldik-paiwâ at pakupyâ
na nararapat lang nating maintindihan

- gregoriovbituinjr.
12.31.2025

* ulat mula sa pahayagang Bulgar, Disyembre 23, 2025, p.2    

Solo man sa bisperas ng Bagong Taon

SOLO MAN SA BISPERAS NG BAGONG TAON

di ko hinahanap ang kasiyahan
sa pagpalit ng taon, bakit naman?
buti kung sistema ang napalitan
natayo na'y makataong lipunan

sasalubungin ko ba ng paputok
ang Bagong Taong namumuno'y bulok
kung mga buwaya ang nakaluklok
kung mga buwitre ang nasa tuktok

aanhin ko ang maraming pagkain
kung simpleng buhay sapat na sa akin
buti pang may aklat na babasahin
kaysa daliri'y maputukan man din

Bagong Taon nga, kayrami pang buktot
na pondo ng bayan ang kinurakot
tumitindi ang sistemang baluktot
may pag-asa pa ba, nakalulungkot

sa Bagong Taon, patuloy ang laban
hangga't kaytindi ng galit ng bayan
sa mga trapong walang kabusugan
na buwis ng bayan ang sinasagpang

- gregoriovbituinjr.
12.31.2025

Martes, Disyembre 30, 2025

12-anyos, patay sa paputok

12-ANYOS, PATAY SA PAPUTOK

akala ba ng batang ang pinulot na paputok
ang maging sanhi ng maaga niyang pagkamatay
isang produktong pampasaya raw ng Bagong Taon
subalit masaya bang masayang ang kanyang buhay?

dahil sa maling paniniwala at delikado
dahil sa maling kulturang pinamayani rito
sinong mananagot? ang pabrika ba ng paputok?
sinong sasagot sa gastusin, hustisya't kabaong?

kapitalista ng paputok ba ang sumasagot
sa mga gastusin sa ospital at mga gamot?
hindi! tubò, kita lang ang kanilang pakialam
produkto man nila'y makasakit o pumatay man

dapat nang baguhin ang ganyang maling paniwalà
nagbago lang ang petsa, mga produkto'y nilikhâ
upang pagtubuan at payamanin ang gahaman
at lumawak ang imperyo nila't kapangyarihan

katarungan sa batang walang malay at namatay
oo, negosyante ng paputok ang pumapatay
kunwari'y masayang salubungin ang Bagong Taon
ng paputok, nilang buwitreng masa'y nilalamon

- gregoriovbituinjr.
12.30.2025

* ulat mulâ sa pahayagang Bulgar, Disyembre 30, 2025, p.2

Sa Araw ni Rizal

SA ARAW NI RIZAL

sa Araw ng Kamatayan ni Doktor Rizal
ako'y nasa Luneta, naroong matagal
nagnilay laban sa mga korap at hangal
na ginawâ sa bayan ay malaking sampal

sapagkat buwis ng bayan ay kinurakot
ng mga trapo't lingkod bayang manghuhuthot
binulsa ng mga kawatan at balakyot
sinubi ng mga mandarambong at buktot

anong sasabihin ng pambansang bayani
sa kalagayan ng bansa't mga nangyari
na pulitiko'y di totoong nagsisilbi
sa bayan kundi sa bulsa nila't sarili

dapat lang nating panatilihin ang galit
ng masa sa mga pulitikong kaylupit
dapat pigilan ang kanilang pangungupit
sa kabang bayan, lalo sa pambansang badyet

- gregoriovbituinjr.
12.30.2025

Lunes, Disyembre 29, 2025

Dispalinghadong flood control, gumuhò

DISPALINGHADONG FLOOD CONTROL, GUMUHÒ

may dispalinghadong flood control ang nabisto
na halaga'y walumpu't pitong milyong piso
nasayang lang ang pondo, nakapanlulumò
nang proyektong flood control ay biglang gumuhò

sa kabilâ ng kawalan ng bagyo, lindol
o bahâ, sayang tuloy ang mga ginugol
kung di pala pulido ang pagkakagawâ
ng panlaban sa bahâ, kawawà ang madlâ

winalang bahala ang ulat na may bitak
ang proyekto, hanggang pagguho na'y naganap
mga residente na mismo ang nagsuplong
sa awtoridad, binalewala ang sumbong

dapat talagang nangyari'y imbestigahan
na kayâ di pulido ay may kurakutan
sa ganyan, masa'y dapat talagang magalit
at sinumang kurakot ay dapat mapiit

- gregoriovbituinjr.
12.29.2025

* ulat mulâ sa pahayagang Remate, DIsyembre 17, 2025, pahina 1 at 2

Linggo, Disyembre 28, 2025

Kasaysayan at kabayanihan

KASAYSAYAN AT KABAYANIHAN

kahapon lamang ay nag-usap ang Kamalaysayan
o Kaisahan sa Kamalayan sa Kasaysayan
ano nga ba ang kasaysayan ng kabayanihan?
ano ang kabayanihan ng nasa kasaysayan?

nakapag-usap kami sa bahay ni Ninong Dadò
hinggil sa buhay, samahan ba'y saan patutungò?
saysay ng kasaysayan, paano bansa'y nabuô?
sa pamilya ni Sidhay, ngalan nila'y katutubò

kasamang Kikò sa pamumuno'y nagpanukalà:
sa limang Ga mamulat mga pinunò sa bansâ
yaong Giliw, Giting, Gilas, Ganap, at Gantimpalà
mula katutubong lirip, di kanluraning diwà

nabanggit ko ang kay Jacinto'y Liwanag at Dilim
malayang akdang sa kaytinding liwanag ay lilim
lalo ngayong ang bansa'y kinakanlungan ng lagim
ng mga kurakot sa krimeng karima-rimarim

kay Ka Jed, panulat na Baybayin sa Amerika
binalita ng anak niyang antropolohista
salitang busilak, tapat at taya'y nabanggit pa
mga bayani'y itinaya ang buhay talaga

nagbigay ng malalim na diwa si kasamang Ric
na saliksik sa kasaysaya'y dapat matalisik 
si Ate Bel, inasikaso'y librong sinaliksik
habang sa sansulok, nagsulat ako ng tahimik

- gregoriovbituinjr.
12.28.2025    

Paglalakbay sa búhay

PAGLALAKBAY SA BÚHAY

palakad-lakad, pahakbang-hakbang
sa isang malawak na lansangan
animo'y nagpapatintero lang
sa maraming tao at sasakyan

tumatawid sa mga kalsada
sa dinaraanang sanga-sanga
habang naglalakbay na mag-isa
at nadarama'y lumbay at dusa

mahalaga'y maraming manilay
na isyu man o pala-palagay
kayâ mga kathang tula'y tulay
patungo sa pangarap na búhay:

isang lipunang mapagkalingà
bansang maunlad at maginhawà
walang balakyot at walanghiyâ
wala ring kurakot at kuhilâ

- gregoriovbituinjr.
11.28.2025

* mapapanood ang bidyo sa kawing na: https://www.facebook.com/share/r/1ANtdYnMX2/ 

Sabado, Disyembre 27, 2025

Maging bayani

MAGING BAYANI

nakodakan puntang pulong hinggil sa kasaysayan
mula sa kitaan ay amin itong nadaanan
paalala'y: "Be a hero to our heroes' children"
maging bayani tayo, aba'y kaygandang isipin

kaytinding usapin ngayon ang malalang korapsyon
mga bayani kung nabuhay pa'y tiyak babangon
palalayain ang bayan mula sa pagkasadlak
sa kumunoy ng katiwalian, pusali, lusak

anong lalim ng kanina lang ay pinag-usapan
ng Kaisahan sa Kamalayan sa Kasaysayan
(Kamalaysayan): kultura, konsepto, pagkatao,
ang pagkabuo ng bansa, anong tungkulin dito

paano matanaw ang liwanag sa laksang dilim
lalo na't ngayon korapsyon ay karima-rimarim
sinagpang ng ahas, pating, buwaya, at buwitre
ang buwis at pondo ng bayan, talagang salbahe

kaya hamon sa atin ang nasabing paalala
na laban sa korapsyon, tayo'y may magagawa pa
dinastiya't oligarkiya'y tuluyang mabuwag
pangarap na sistemang patas ay dapat itatag

- gregoriovbituinjr.
12.27.2025

Kayrami palang search engine

KAYRAMI PALANG SEARCH ENGINE

natutunan ko sa isang palaisipan
na sa internet pala'y kayraming search engine
lalo't mananaliksik kang may hinahanap
mga impormasyong dapat mabasa man din

nariyan ang Rambler, Infospace, Blekko, Yahoo,
Altavista, Gigablast, Webopedia, Blingo,
Yandex, Google, Dogpile, Naver, Lycos, Otalo,
Excite, Hotbot, Mamma, Yippy, Iwon, Mahalo

samutsaring makina sa pananaliksik
Yahoo at Google lang ang madalas kong gamit
ang iba'y susubukan kong may pagkasabik
lalo't may hinahanap ako't hinihirit

salamat at may Word Search o Hanap Salità
at ganitong datos ay nahanap kong biglâ

- gregoriovbituinjr.
12.27.2025

Biyernes, Disyembre 26, 2025

Nakapagngangalit na balità

NAKAPAGNGANGALIT NA BALITÀ

sinong di magngangalit sa ganyang balità:
nangangaroling, limang anyos, ginahasà
at pinatay, ang biktima'y napakabatà
kung ako ang ama, di sasapat ang luhà

dapat madakip at maparusahang tunay
ang mga suspek, dapat silang binibitay
may kinabukasan pa ang batang hinalay
sa ganyang kasamaa'y di mapapalagay

anang ulat, ang bata'y inumpog, sinakal,
isinako, kamatayang talagang brutal
sa sibilisadong mundo'y malaking sampal
umaming durugista ang dalawang hangal

kahiya-hiya ang krimen nilang ginawâ
angkan nila tiyak sila'y ikahihiyâ

- gregoriovbituinjr.
12.26.2025

* ulat mulâ sa headline at pahina 2 ng pahayagang Bulgar, Disyembre 23, 2025    

Huwebes, Disyembre 25, 2025

Hayaan n'yong magkwento ako

HAYAAN N'YONG MAGKWENTO AKO

hayaan n'yong magkwento ako sa bawat sandali
pagkat pagkukwento naman ay di minamadali
salaysay ng mga nangyari, dinanas at sanhi
hanggang itanong sa sarili, anong aking mithi?
bakit mga trapong kurakot masamâ ang budhi?

ang Paskong tuyó ba'y pagtitiis lamang sa tuyó
may letson nga subalit ang buhay ay nanunuyô
pagkat walâ na ang tanging pagsintang sinusuyò
kahit tahakin ko man ang ilaya hanggang hulô
di ko na batid kung paano tupdin ang pangakò

hayaan n'yong makathâ ko pa ang nobelang nais
upang kamtin ang asam na tagumpay na matamis
sa kabilâ ng mga naranasang pagtitiis
hanggang aking matipunong katawan ay numipis

- gregoriovbituinjr.
12.25.2025

Paskong tuyó

PASKONG TUYÓ

ano bang aasahan ng abang makatâ
sa panahong ipinagdiriwang ng madlâ
kundi magnilay at sa langit tumungangà
kahit nababatid ang samutsaring paksâ

tandâ ko pa ngayon si Heber Bartolome
noong buhay pa't nakakapunta pa kami
sa kanyang bahay, talakayan ay matindi
at may konsyertong Paskong Tuyó siya dati

ngayon, mag-isa akong nagpa-Paskong Tuyó
walâ na si misis, walâ nang sinusuyò
singkwenta pesos ang isang tumpok na tuyó
binili kahapon, kanina inilutò

minsan, tanong ko, sadyâ bang ganyan ang buhay
ako'y makatâ at kwentistang mapagnilay
tanging naisasagot ko'y magkakaugnay
habang patuloy pang nakikibakang tunay

- gregoriovbituinjr.
12.25.2025

Regalong isdâ sa tatlong pusang galâ

REGALONG ISDÂ SA TATLONG PUSANG GALÂ

sadyang ipinaglutò ko sila ng isdâ
upang madama rin ng mga pusang galâ
ang diwà ng ipinagdiriwang ng madlâ
bagamat Paskong tuyó ang dama kong sadyâ

sa panahong yuletido ay naririto
pa ring kumakathâ ng mga tula't kwento
wala pang pahinga ang makatang biyudo
buti't may mga pusang naging kong kasalo

ang isa'y inahing pusang may tatlong anak
ang dalawa'y magkapatid, nakagagalak
walâ si alagà, saan kayâ tumahak?
habang pusò nitong makata'y nagnanaknak

sige, mga pusang galâ, kayo'y kumain
kaunti man ang isdâ, ipagpaumanhin
basta nandyan kayo'y laging pakakainin
upang walang magutom isa man sa atin

- gregoriovbituinjr.
12.25.2025

* mapapanood ang bidyo sa kawing na: https://web.facebook.com/share/r/1693EHNwHx/ 

Miyerkules, Disyembre 24, 2025

Noche Buena ng isang biyudo

NOCHE BUENA NG ISANG BIYUDO

nagsalita ang D.T.I., atin daw pagkasyahin
iyang limang daang piso sa Noche Buena natin
maraming nagprotesta, huwag daw tayong ganyanin
habang kurakot ay bundat sa ninakaw sa atin

may Noche Buena Challenge, diyata't aking tinanggap
Noche Buena ng isang manunulat na mahirap
ang sinabi ba ng D.T.I. ay katanggap-tanggap?
sa bisperas ng Pasko, buhay ko'y aandap-andap

ang Noche Buena ko'y wala pang limandaang piso
unang Noche Buena ko ito mula mabiyudo
sa karinderya'y sisenta pesos ang tasang munggo
ang isang tumpok ng hipon ay isandaang piso

balot ng kamatis, tatlo ang laman, bente pesos
pati sibuyas na tatlo ang laman, bente pesos
santumpok ng anim na dalanghita, trenta pesos
isang pirasong mansanas, halaga'y trenta pesos

sampû ang santaling okra sa hipon inihalò
tatlong nilagang itlog na ang bawat isa'y sampû 
limampung piso naman ang isang tumpok na tuyó 
pitumpung piso pa ang Red Horse na nakalalangô 

limampung piso ang sangkilong Bachelor na bigas
Noche Buena iyan, iba pa ang agahan bukas
dahil nag-Noche Buena'y bálo, iyong mawawatas
walang limandaang piso ang gastos, di lumampas 

- gregoriovbituinjr.
12.24.2025

* DTI - Department of Trade and Industry    

Pagbabasa't pagninilay

PAGBABASA'T PAGNINILAY

patuloy lang akong nagniniay
nagtatahi ng pala-palagay
magpa-Pasko subalit may lumbay
pagkat nag-iisa na sa buhay

abang makatâ sa kanyang kwarto
ay pinaligiran na ng libro
paksa'y pulitika, kuro-kuro
tulâ, saliksik, pabulâ, kwento

balik-balikan ang kasaysayan
ng daigdig, iba't ibang bayan
basahin pati na panitikan
ng katutubo't mga dayuhan

ganyan ang gawain ko tuwina
pag walang rali, magbasa-basa
at magsulat ng isyu ng masa
nang sistema'y baguhin na nila

- gregoriovbituinjr.
12.24.2025

Martes, Disyembre 23, 2025

Bawat butil, bawat patak

BAWAT BUTIL, BAWAT PATAK

pag ikaw ay magsasaka
bawat butil mahalaga
sa paggamit man ng tubig
bawat patak mahalaga

ang isa'y pinaghirapan
nang may makain ang bayan
tinanim, inalagaan
laking galak pag anihan

kapwa galing kalikasan
ating pinagtrabahuhan
nang pamilya't kabuhayan
kaginhawaha'y makamtan 

kayâ ganyan kahalaga
bawat butil, bawat patak
tiyaking di maaksaya
ang natanggap na biyaya

- gregoriovbituinjr.
12.23.2025

* larawan mula sa google

Lunes, Disyembre 22, 2025

Mga tulâ ko'y di magwawagi

MGA TULÂ KO'Y DI MAGWAWAGI

batid kong sapagkat makamasa,
makabayan, makamaralitâ,
pangkababaihan, magsasaka,
aktibista, makamanggagawà

mga tulâ ko'y di magwawagi
sa anumang mga patimpalak
pawang magaganda'y napipili
gayunpaman, ako'y nagagalak

sa mga akda nilang nanalo
ako sa kanila'y nagpupugay
salamat at buháy pa rin ako
patuloy ang katha't pagninilay

pagkat tulâ ko'y upang magsilbi
sa nakikibakang mamamayan,
sa mga maliliit, naapi,
sa nais mabago ang lipunan

kung sakaling tulâ ko'y magwagi
tiyak di galing sa akademya
kundi sa pagbabakasakali
na gantimpala'y mula sa masa

- gregoriovbituinjr.
12.22.2025

Linggo, Disyembre 21, 2025

Di ko ginagamit ang "pero" sa akdâ

DI KO GINAGAMIT ANG "PERO" SA AKDÂ

matagal ko nang di ginagamit ang "pero"
salitang Kastilà, salitang Mehikano
gayong may katumbas sa wikang Filipino
na dapat gawing palasak, gamitin ito

sa wikang Ingles, ang salitang"pero" ay "but"
sa ating wika'y ngunit, subalit, datapwat
ang mga iyan ang gamit ko sa panulat
sa tula, kwento, sa ganyan ako maingat

nais kong patampukin ang sariling wikà
bilang makatâ sa katutubong salitâ
upang mapatampok din ang ninunong diwà
habang nakikibaka kapiling ng dukhâ 

ngunit, subalit, datapwat, bagamat mithî
mga salitang ganito'y pinanatili
di wikà ng mga mananakop na imbi
kung may katumbas naman, gamiting masidhi

- gregoriovbituinjr.
12.21.2025

* kahulugan ng mga salita mula sa Diksiyonaryong Adarna

Dilis pa lang, walang pating

DILIS PA LANG, WALANG PATING

ang nakulong pa lang ay dilis
wala pang nakulong na pating
di ba iya'y nakakainis
gayong mga korap na'y buking

at ang sigaw ng taumbayan:
ikulong lahat ng kurakot!
kanilang tinig ay pakinggan
ikulong ang lahat ng sangkot

paulit-ulit yaong sigaw
inuulit-ulit ng masa
nararamdaman mo ang hiyaw
upang makamit ang hustisya

magpa-Pasko lang sa kulungan
ay yaong maliit na isdâ
wala pang pating sa piitan
walang balyenang dambuhalà

- gregoriovbituinjr.
12.21.2025

* litrato mula sa pahayagang Pilipino Star Ngayon at Pang-Masa, Disyembre 20, 2025, headline at pahina 2

Sabado, Disyembre 20, 2025

Tama ang Thailand fans!

TAMA ANG THAILAND FANS!

tamâ ang Thai fans, nandayà ang Pilipinas
sa paggamit ng mga banyagà sa Gilas
na di gumagamit ng katutubong Pinoy
na tingin sa mga katutubo'y kolokoy

ginamit ay mga naturalized citizen
na di naman kabayang tumubò sa atin
para lang makapaglarô sa bansang ito
pinasok ang pagiging naturalisado

sadyang matindi ang colonial mentality
walang tiwala sa katutubo't sarili
ang mga lider ng isports sa ating bansâ
sa mga atletang banyagà nagtiwalà

para silang mga kurakot sa flood control
kitang kita na ang kanilang pambubudol
para kamtin ng bansâ ang medalyang gintô
ay di nagsikap magsanay ng katutubò

nakakahiyâ, kaytinding katotohanan
pati pala sa isports, uso ang dayaan
kayâ Thailand, mabuti't inilantad ninyo
mabuhay kayo sa pagsabi ng totoo

- gregoriovbituinjr.
12.20.2025

* ulat mula sa SportsTalkPh sa kawing na: https://www.facebook.com/share/p/1Cf6GWfftE/ at sa JerAve 24 page sa kawing na: https://www.facebook.com/share/p/1APyDPBWBS/  

Pagsusulat

PAGSUSULAT

nagsusulat ako anumang oras
di kung kailan lang may oras ako
di kung kailan lang handâ na ako
at di kung kailan ko lamang gusto

nagsusulat sapagkat manunulat
nagsusulat upang makapagmulat
sa masa ng anumang mabibigat
na isyung sa bayan nati'y pabigat

di ako tititig sa blangkong papel
o sa screen man ng laptop computer
kung wala pang anumang sasabihin
kung wala pang isyung nakakagigil

basta pluma't kwaderno'y nakahandâ
sa bulsa't bag, nang agad makakathâ
iyan ang katangian ng makatâ
may nalilikhâ kahit namumutlâ

- gregoriovbituinjr
12.20.2025

Bawal mapagod

BAWAL MAPAGOD

bawal mapagod ang diwà, puso't katawan
magpahinga pa rin ng madalas at minsan
habang naghahanda sa matitinding laban
sa pagsulat at pagkilos para sa bayan

matulog tayo ng walong oras, ang sabi
payò ng matatanda'y sundin araw-gabi
walong basong tubig ang inuming mabuti
katawa'y ipahinga kahit super-busy

minsan, hatinggabi'y gising pa't nagsusulat
nang musa ng panitik ay naritong sukat
antok ako'y di na pinigilang magmulat
upang likhain ang tulang may tugma't sukat

O, Musa ng Panitik, diwa ko't diwatà
pagkat likhang tula'y aking tulay sa madlâ

- gregoriovbituinjr.
12.20.2025

Biyernes, Disyembre 19, 2025

Empatso, di empathy, sa corrupt

EMPATSO, DI EMPATHY, SA CORRUPT

empatso, di empathy
sa mga pulitikong kurakot
sa mga sangkot sa ghost flood control
sa mga lingkod bayang kawatan
sa mga dinastiya't balakyot
sa nang-api't mapagsamantala
sa mga TONGresista't senaTONG

empathy, di empatso
sa masang ninakawan ng buwis
sa nagtatrabaho ng marangal
sa mga obrero't mahihirap
sa mga bata't kababaihan
sa inapi't winalan ng tinig
sa masang ninakawan ng dangal

- gregoriovbituinjr.
12.19.2025

Huwebes, Disyembre 18, 2025

Naglalakad pa rin sa kawalan

NAGLALAKAD PA RIN SA KAWALAN

nakatitig lamang ako sa kalangitan
tilà tulalâ pa rin doon sa lansangan
parang si Samwel Bilibit, lakad ng lakad
sa pagkawalâ ni misis, di makausad

lalo na't magpa-Pasko't magba-Bagong Taon
wala pa ring malaking isdang nakukulong
aba'y baka walâ pang limang daang piso
ang aking Noche Buena pagkat nagsosolo

isang kilong bigas, limampung pisong tuyô
malunggay, bawang, sibuyas, kamatis, toyò
walang ham, isang Red Horse, at matutulog na
iyan ang plano ng makatang nag-iisa

lakad ng lakad, nag-eehersisyo man din
pag-uwi ng bahay, hihiga na't hihimbing

- gregoriovbituinjr.
12.18.2025

* mapapanood ang bidyo sa kawing na: https://www.facebook.com/share/r/17zo5Ba6Rw/ 

Mabuhay ka, Islay Erika Bomogao!

MABUHAY KA, ISLAY ERIKA BOMOGAO!

tinalo mo ang Thai sa isports na Muay Thai
iba ka talaga pagkat napakahusay
mabuhay ka sa iyong nakamit na gintô
na sa batà mong edad ay di ka nabigô

kababayan mo si misis na Igorota
bagamat walâ na siya'y naaalala
pag may taga-Cordillera na nagwawagi
sa anumang larangan, di basta nagapi

mula ka sa lahi ng mga mandirigmâ
di kayo nasakop ng buhong na Kastilà
mula sa lahing matatapang, magigiting
sa martial arts, ipinakita mo ang galing

isang puntos lang ang lamang mo sa kalaban
sa larang na bansâ nila ang pinagmulan
mabuhay ka, O, Islay Erika Bomogao!
talà kang sadyang sa daigdig ay lumitaw!

- gregoriovbituinjr.
12.18.2025

* mula sa pahayagang Abante Tonite, Disyembre 18, 2025, p.8

Miyerkules, Disyembre 17, 2025

Bienvenue, Chez Nous

BIENVENUE, CHEZ NOUS

sa sahig ng nasakyang traysikel
nakasulat: Bienvenue, Chez Nous
Home Sweet Home, habang ako'y pauwi
na para bang ang sasalubong ay
magandang bahay, magandang buhay

kahulugan nito'y sinaliksik
Bienvenue ay Welcome sa Paris
habang Chez Nous naman ay Our Home
kaygandang bati nang pag-uwi'y may
magandang bahay, maalwang buhay

salamat sa sinakyang traysikel
sa nabasa kahit ako'y pagod
sa maghapong paglakò ng aklat
ay may uuwian pa rin akong
bahay na ang loob ko'y palagay

- gregoriovbituinjr.
12.17.2025

* mapapanood ang bidyo sa kawing na: https://web.facebook.com/share/r/16sRK71DTp/ 

Konsehal, kinasuhan ng kapwa konsehal

 

KONSEHAL, KINASUHAN NG KAPWA KONSEHAL
(Tulâ batay sa balità sa pahayagang Bulgar, isyu ng DIsyembre 17, 2025, tampok na balita, at ulat sa pahina 2)

kapwa ko pa taga-Sampaloc, Maynilà ang sangkot
sa headline ng pahayagang Bulgar ang ibinulgar
konsehala, kinasuhan ang konsehal na buktot
kung mag-isip at sa kabastuhan nitong inasal

ibinulgar sa privilege speech ng konsehala
pati ang 'yoni message' na kahuluga'y kaytindi
paghipo sa kanyang kamay ng tinawag na Kuya
na pawang kabastusan ang ipinamamarali

di iyon paglalambing kundi sa puri'y pagyurak
mabuti't ang konsehala'y matatag at palaban
kinasuhan na ng paglabag sa Safe Spaces Act
ang konsehal na umano'y sagad sa kabastuhan

marami nang mga kurakot, marami pang bastos
kailan lingkod bayan ay magiging makatao?
kayraming trapong sa buwis ng bayan ay nabusog
kailan pa titinó ang mga nabotong trapo?

kayâ tamà lang baligtarin natin ang tatsulok!
sa konsehala ng Distrito Kwatro, pagpupugay!
saludo sa tapang mong labanan ang mga bugok
nawa hustisya'y kamtin mo, mabuhay ka! Mabuhay!

- gregoriovbituinjr
12.17.2025

Sa 3 bayaning nagdiwang ng ika-150 kaarawan ngayong 2025

SA 3 BAYANING NAGDIWANG NG IKA-150 KAARAWAN NGAYONG 2025

pagpupugay po kina Oriang, Goyò, at Pingkian
sa kanilang pangsandaan, limampung kaarawan
ngayong taon, kabayanihan nila'y kinilala
na noong panahon ng mananakop nakibaka

si Oriang na asawa ng Supremo Bonifacio
Lakambini ng Katipunan, rebolusyonaryo
si Heneral Goyò ay napatay ng mga Kanô
sa Pasong Tirad, na inalay ang sariling dugô

si Gat Emilio Jacinto, Utak ng Katipunan
kasangga't kaibigan ng Supremo sa kilusan
sa Kartilya ng Katipunan ay siyang may-akda
ang Liwanag at Dilim niya'y pamana ngang sadyâ

taaskamaong pagpupugay sa tatlong bayani
ang halimbawa nila'y inspirasyon sa marami
sa bayan sila'y nagsilbi at nakibakang tunay
nang tayo'y lumayà sa pangil ng mga halimaw

- gregoriovbituinjr.
12.17.2025

* mga litrato mula sa google

Martes, Disyembre 16, 2025

Liwanag mula sa bintanà

LIWANAG MULA SA BINTANÀ

liwanag mula sa bintanà
animo'y maskara ni Batman
matang tila ba namumutlâ
sa akin nakatingin naman

may nakakathang mga tula
mula sa di pangkaraniwan
pag may nakita ang makatâ
sa kanya ngang kapaligiran

ilang halimbawa ang bahâ
at ang isyu ng ghost flood control
may proyekto raw ngunit walâ
buwis natin saan ginugol?

itutulâ anumang paksâ
kahit silang mga kurakot
maisusulat naming sadyâ
bakit dapat silang managot

kung pipili, dapat di hungkag
Kadiliman o Kasamaan?
walâ, walâ kundi Liwanag
ang pangarap ng Sambayanan

- gregoriovbituinjr.
12.16.2025

* mapapanood ang bidyo sa kawing na: https://www.facebook.com/share/r/14SqVT9EkWp/ 

Ang tungkulin bilang makatâ ng bayan

ANG TUNGKULIN BILANG MAKATÂ NG BAYAN

minsang tinuring na / makatâ ng bayan
nang tula'y binigkas / sa isang pagkilos
karangalang pag may / rali sa lansangan
patutulain ka't / dapat handang lubos

may ilang tungkuling / isinasabuhay
lalo't tinuring kang / makatâ ng bayan
pinahalagahan / kayâ nagsisikhay
nang tungkuling ito'y / sadyang magampanan

alamin ang datos / at isyu ng madlâ
sapagkat lalamnin / ng tulang gagawin
tutulâ sa rali / ng obrero't dukhâ
nang kanilang diwa't / puso'y pag-alabin

tulang karaniwang / may tugmâ at sukat
pinagbuti bawat / taludtod at saknong
madaling araw pa'y / mumulat, susulat
sa isyu ng masa / laging nakatuntong

kung may kathang tulâ / ang mga kasama
hihingi ng kopya / nang aking matipon
upang balang araw / ay maisasama
sa maraming akda't / isaaklat iyon

matinding tungkulin / subalit marangal
gagawin ng husay / ang bawat gampanin
kakathâ akong may / buong pagmamahal
na para sa bayan, / tula'y bibigkasin

- gregoriovbituinjr.
12.16.2025

* salamat sa kasamang kumuha ng litrato

Pagpupugay at pasasalamat, CHR!

PAGPUPUGAY AT PASASALAMAT, CHR!

natanggap ko ang backback ng Biyernes
sa isang forum para sa C.S.O.
may sertipiko pa't payong ng Martes
sabay ng araw ng Lunsad-Aklat ko

may tatak na C.H.R. at islogan
ang backpack at payong na ibinigay
na "Naglilingkod Maging Sino Ka Man"
nag-isip niyon ay napakahusay

kaylalim ng tungkuling ipagtanggol
natin bawat karapatang pantao
sa anumang paglabag tayo'y tutol
pagkat karapatan nati'y sagrado

sa C.H.R., maraming salamat po!
pagpupugay itong mula sa puso!

- gregoriovbituinjr.
12.16.2025

Lunes, Disyembre 15, 2025

Taospusong pasasalamat sa tshirt

TAOSPUSONG PASASALAMAT SA TSHIRT

tinanong muna ako ng isang kasama
kung anong size ng tshirt ko, medium, sagot ko
sunod na tanong niya, ako ba'y lalahok
sa rali o pagkilos patungong Mendiola

sabi ko'y oo, di ako pwedeng mag-absent
lalo't sa Araw ng Karapatang Pantao
doon ay nagkita kami't kanyang binigay
ang tshirt hinggil sa karapatang pantao

lubos at taospusong nagpapasalamat
ang abang makata sa tshirt na natanggap
tshirt man iyon ngunit nakapagmumulat
ako'y binigyang halaga't di nalimutan

sa iyo, kasama, salamat, pagpupugay
nawa ang katulad mo'y dumami pang tunay

- gregoriovbituinjr.
12.15.2025

Hinggil sa Lunsad-Aklat ng Disyembre 9

HINGGIL SA LUNSAD-AKLAT NG DISYEMBRE 9

akala ko'y lalangawin ang Lunsad-Aklat
mabuti na lamang, may dumating na tatlo
sila'y pawang sa isyu ng bayan ay mulat
kaya kagalakan ay ramdam kong totoo

sapat iyon upang mabuhayan ng loob
at magsikap pa ring magsulat at kumathâ
kahit sa trabaho'y talagang nakasubsob
tumaas ang aking moral bilang makatâ

marami ring nagsabing di makararating
sa kanila'y pagpupugay at pasalamat
iyon ay respeto na ngang maituturing
sa kanila'y naglaan na ako ng aklat

magpatuloy lang bilang makatâ ng bayan
pati sa pagsusulat ng isyu ng masa
iyan ang ipinayo sa akin ng ilan
kaya ako'y sadyang saludo sa kanila

- gregoriovbituinjr.
12.15.2025

* nailunsad ang "Tula't Tuligsa Laban sa Korapsyon" sa CHR noong Disyembre 9 - International Anti-Corruption Day
* ngayong Disyembre 15 ang ika-150 kaarawan ng dakilang bayaning si Gat Emilio Jacinto, aka Pingkian

Gutom na kayâ ngumiyaw sa pintô

GUTOM NA KAYÂ NGUMIYAW SA PINTÔ

pusa'y marunong din palang kumatok
upang mabigyan siya ng pagkain
pusang galâ siyang nadama'y gutom
batid din niya paano tumayming

kauuwi ko lang kasi ng bahay
galing sa labas, may inasikaso
pagod, balak kong magpahingang tunay
saka na harapin ang dokumento

paano ko nga ba matatanggihan
ang pusang galang nahuli'y bubuwit
minsang ako'y nagising sa higaan
isang gabing ang ulo ko'y masakit

at binigyan ko siya ng galunggong
sana'y makabusog sa kanya iyon

- gregoriovbituinjr.
12.15.2025

* mapapanood ang bidyo sa kawing na: https://www.facebook.com/share/r/1HB3cAYtt2/    

Ayuda ay kendi lang sa mga trapo

AYUDA AY KENDI LANG SA MGA TRAPO

heto muli tayo, malapit na ang Pasko
may ayuda muli galing sa pulitiko
regalong kendi't pera'y anong pinagmulan?
sa sariling bulsa o sa kaban ng bayan?

regalong ang ngalan ng trapo'y nakatatak
upang sa balota ba'y matandaang tiyak?
may ayuda muling ibibigay sa tao
gayong ayuda'y kendi lang sa mga trapo

pinauso nila ang kulturang ayuda
imbes na magbigay ng trabaho sa masa
imbes living wage ay ibigay sa obrero
pinaasa na lang sa ayuda ang tao

silang mga trapo'y hubaran ng maskara
baka mapansing galing silang dinastiya
iisang apelyido, mula isang angkan
namamana rin ba kung kurakot ang yaman?

matuto na tayo sa isyu ng flood control
matuto na rin tayong sa trapo'y tumutol
tanggapin ang ayudang mula buwis natin
huwag nang hayaang trapo tayo't lokohin

- gregoriovbituinjr.
12.15.2025